Nükleer Enerji

Nükleer enerji, atomun çekirdeğinden elde edilen bir enerji türüdür. Kütlenin enerjiye dönüşümünü ifade eden, Albert Einstein'a ait olan E=mc² formülü ile ilişkilidir. Bununla beraber, kütle-enerji denklemi, tepkimenin nasıl oluştuğunu açıklamaz, bunu daha doğru olarak nükleer kuvvetler yapar. Peki bu nerelerde kullanılır zararları faydaları nelerdir ve günlük yaşamımızda nasıl bir etkisi vardır Bununla ilgili bir video hazırladım : https://youtu.be/n22GVxP2mIQ

Hidroelektrik

HİDROELEKTRİK ENERJİ
Kısaca su gücüyle üretilen elektrik enerjisine hidroelektrik enerji denir. Hidroenerji, işleyiş olarak
öncelikle büyük miktarlardaki suyun belirlenmiş bir yükseklikten salıverilmesiyle oluşan enerjinin
türbin kullanılarak mekanik enerjiye dönüştürülmesi esasına dayanır. Bu oluşturulan mekanik enerji
de akışın olduğu bölümde yer alan jeneratörlerle elektrik enerjisine çevrilir ve hidroelektrik
enerjisi ortaya çıkar.


HİDROELEKTRİK ENERJİ NASIL ÜRETİLİR?
”HES” olarak da adlandırılan hidroelektrik enerji santralleri, sudan elektrik elde etmek adına suyun
kendine ait akışmaktan kazandığı enerjiden faydalanır. Genel olarak yoğun miktarda suyun olduğu
akarsu ve nehirlerin üzerine kurulan bu santraller, suların belirli bölümlerine çok yüksek beton yapılar
inşa edilmesiyle kurulur. Bu büyük yapılar büyük miktarda sular biriktirir ve bu biriken sular aynı
şekilde büyük miktarlarda potansiyel enerji barındırır. Biriken suyun önündeki yapılarda konumlanan
barajlar açıldığında su çok büyük bir şiddetle akmaya başlar ve bu potansiyel enerji öncelikle baraj
düzeneğinde bulunan türbinler aracılıyla kinetik enerjiye ardından da ana motorun çalıştırılmasıyla
elektrik enerjisine dönüştürülmektedir.


HİDROELEKTRİK NERELERDE KULLANILIR?
 İnşaat yapımlarının ülkemiz tarafından karşılanması için kullanılır.
 Kırsal bölgelerde susuzluğu gidermek için kullanılır.
 Kok kömürü yapımında ve elektrik santrallerinde kullanılır.
 Kimya ve demir-çelik sektöründe kullanılır.


HİDROELEKTRİĞİN FAYDALARI
 Hidroelektrik enerji santralleri, yenilenme imkanı olan enerji kaynaklarıdır.
 Kendi içlerinde bir yapıları vardır, dışa bağımlı çalışmazlar.
 Doğa için hiç bir kirlilik oluşturmazlar.
 Çok acil bir durumda uygun görülen her an devreden çıkartılabilirler.
 HES için yapılan yatırımlar sadece enerji elde etme amaçlı değil, taşkınları önlemek ve en
önemlisi sulama yapmak alanında da kullanılabilir.

Zehra Bengisu Doğan

Rüzgar Enerjisi

Rüzgâr türbini ne işe yarar?

Rüzgâr türbinleri, en genel ifadeyle, rüzgârdaki kinetik enerjiyi önce mekanik enerjiye, ardından da elektrik enerjisine dönüştürerek elektrik üretir. Rüzgâr türbinlerinin bir arada bulunduğu, genel bir elektrik üretiminin yapıldığı merkezlere rüzgâr santrali adı verilmektedir. Manisa'daki Soma RES Türkiye'nin en büyük rüzgâr enerjisi santrali olarak bilinmektedir.

Rüzgâr türbinlerinin rüzgârın şiddetli estiği yerlerde fazla enerji ürettiği, az estiği yerlerde ise enerji üretimine yetecek kadar rüzgâr enerjisi oluşmadığı düşünülse de bu anlayış doğru değildir. Bilinenin aksine rüzgâr türbinleri belirli rüzgâr hızlarında çalışmaya başlarlar ve dururlar. Bu hız skalasının dışında rüzgâr türbinlerinin çalıştığını göremezsiniz. Rüzgâr türbinlerinin bu tür yüksek hızlarda zarar görmesini engellemek amaçlı bu tür bir skala getirilmiştir.

Rüzgâr türbini hangi bölümlerden oluşur?

Rüzgâr türbinleri genel olarak üç ana parçadan meydana gelmektedir. Bunlar türbinin gövdesini oluşturan uzun bir kule, pervaneler ve nacelledir. Nacellede jeneratör, dişli kutusu gibi birçok küçük parça bulunmaktadır. Pervaneler merkezi bağlantı göbeğine, kule ise yere bağlanır.

Rüzgâr türbinleri dönme eksenine göre iki farklı tipte bulunur: Yatay eksenli ve düşey eksenli rüzgâr türbinleri. Yatay eksenli modelde pervaneler rüzgâr türbinine dik açıdadır. Pervanelerin çalışma prensiplerini yerine getirebilmeleri için yerden oldukça yüksek konumlandırılmaları gerekir bu nedenle türbinlerin kuleleri uzundur. Düşey eksenli modeller rüzgârı her bir taraftan alabilme özelliğine sahiptir. Pervaneler kuleye bombeli bir şekilde bulunur ve daha modern bir görünüme sahiptir. Rüzgâr santrallerinde çoğunlukla yatay eksenli rüzgâr türbinleri bulunur. Buradaki pervaneler genel olarak 3 kanatlıdır.

Rüzgâr türbini nasıl çalışır?

Rüzgâr türbinlerini çalışma prensibi aslında oldukça basittir. Enerji üretiminin başlangıç noktası pervane kanatlarıdır. Belli bir hız skalasında bulunan hava türbinin bulunduğu bölgede hareket ederken türbin kanatları dönmeye başlar. Dev bir rüzgâr gülünü andıran bu kanatların dönmesiyle pervanelerin arkasındaki nacellenin içindeki mekanizma aktif hale gelir. Rüzgârın kinetik enerjisi burada mekanik enerjiye çevrilir ve jeneratöre aktarılır. Jeneratörde depolanan elektrik enerjisi daha sonra uygun voltajlı bir hale dönüştürülerek kullanıma hazır hale gelir.

Rüzgâr türbininin avantajları ve dezavantajları nelerdir?

Rüzgâr türbinlerinin yararları ve zararları konusunda pek çok farklı görüş bulunmaktadır. Türbinlerin olumlu ve çevreye yararlı yönlerinden bahsetmemiz gerekirse öncelikle maliyetli bir enerji türü olduğunu belirtelim. Yenilenebilir enerji kaynaklarından olan rüzgâr enerjisinin elektrik enerjisine çevrilmesinde kullanılan rüzgâr türbinleri çevre dostudur; bu dönüşüm sırasında çevreye zararlı bir gaz salmaz. Temiz enerji sınıfında yer alan rüzgâr türbinleri havayı kirletmez.

Rüzgâr türbinlerinin olumlu yanları kadar olumsuz yanları da var. Örneğin, bu türbinlerin yerleşimi yapılırken oldukça dikkatli olmak gerekiyor. Devasa uzunlukta ve büyüklükte olduklarından çıkardıkları ses canlı hayatını zorlaştırabilmektedir. Bu nedenle rüzgâr türbinleri şehir merkezinden ve canlı yaşamından uzakta inşa edilmektedir. Her zaman böyle bölgeler bulmak zor olduğundan rüzgâr türbinlerinin başlangıç aşamasının zor olduğu söylesek yanılmış olmayız. Son olarak, rüzgâr hızı da her zaman stabil değildir. Yılın kimi aylarında şiddetli iken kimi aylarında hızı sıfıra yakın olabilir. Bu sebeple rüzgâr hızı azaldığında farklı yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmek bu noktada yapılacak en doğru mantıklı işlerden biri olacaktır.

Rüzgar Enerjisi Nerelerde Kullanılır?

Rüzgar enerjisi, Türkiye’de ve dünyanın bir çok ülkesinde şimdilerde popüler olan bir enerji türüdür. Rüzgar enerjisi şimdilerde oldukça revaçta olan bir enerji türüdür. Git gide ülkemizde ve dünyada kullanım alanları yaygınlaşmaktadır. Bu enerjinin çokça tercih edilmesinin nedeni yenilenebilir olmasıdır.

Rüzgar enerjisi pek çok alanda tercih edilmektedir. Hatta rüzgar enerjisi sayesinde pek çok kişi kendi elektriğini üretir. Bu sayede insanlar düşük maliyetlerle elektrik ihtiyacını karşılar.

Rüzgar enerjisinin kullanım alanlarından bazıları şunlardır;

- Su pompalama alanları

- Tahıl öğütme sistemleri

- Soğutma sistemleri

- Bahçe aydınlatması

- Şarj sistemleri

- Su depolama alanları

- Taşımacılık sektörü

Rüzgar enerjisi rüzgar türbinleri sayesinde elde edilir. Bu rüzgar türbinleri sadece kentin elektriğini sağlamakla sınırlı kalmaz ve evlerde de ev tipi rüzgar türbinleri kullanılırsa evlerin elektrik ihtiyacı da karşılanır. Ayrıca bu sistem oldukça basit ve masrafsız kurulan bir sistemdir. Basit bir düzeni olan ev tipi türbinlerin arızası kolayca giderilir. Rüzgar enerjisinden elde edilen elektrikten; kırsal kesimlerde, ormanlık ve dağlık alanlarda, çiftliklerde, deniz fenerlerinde, park ve bahçelerde, adalarda yararlanılmakta.

İclal Özarslan
Muharrem Nureddin Çiçek